Ultima Financial Planners - News

5 Augustus 2011 

Met die onlangse aankondiging deur die Amerikaanse regering dat hulle hul skuld plafon gaan verhoog, vra baie beleggers vrae oor wat om nou te doen.

In die laatmiddag nuus, ‘n dag na die aankondiging, word vertel van hoër as normale mark aktiwiteite, beide op ons plaaslike JSE sowel as die Amerikaanse Wall straat. Die nuus is egter meer spesifiek as bloot die hoeveelheid verhandelings, dit handel oor die hoë vlak van verkoop van aandele.

In finansiële beplannings terme word na hierdie optrede verwys as ‘kudde gedrag’ (Engels – Herd behaviour). Die begrip kan in kort beskryf word as die irrasionele gedrag deur mense wat ander se gedrag navolg op grond van emosionele faktore. In hierdie geval is daar slegte nuus in die mark: die Amerikaanse regering kan nie hulle finansiële pligte nakom nie en leen nou meer geld daarvoor. Die slegte nuus maak beleggers bang om aandele in maatskappye te koop of te hou en hulle begin dan verkoop, wat baie aandele beskikbaar stel  en die verkoop pryse laat daal (vraag & aanbod). Beleggers wat die aandeelpryse sien daal wil nie verder ‘geld verloor’ nie en bied hul aandele te koop aan. Derhalwe verhoog die aanbod maar die lae vraag na aandele lei daartoe dat pryse verder daal (vir elke aandeel wat verkoop moet word, moet daar iemand aan die ander kant wees wat dit wil koop). So gaan die spiraal afwaarts.

‘n Bekende Wall straat gesegde lees: “In tye van krisis vloei geld van swak hande na sterkes.”

Wat om te doen of Nie te doen nie:

Elke persoon se omstandighede is uniek. Sonder om dus spesifieke advies aan enige iemand te gee:

·         Moenie oorhaastige besluite neem nie. 

·         Hou by jou langtermyn strategie (plan).

Ons weet dat onseker tye ons kliente se pad gaan kruis en bly daarom deurgaans verbind om relevante feite met ons kliente te deel en beleggings strategie te monitor.

Ultima se uitgangspunt is en bly “Gemoedsrus, Lewenslank.”

Nick Dekker

Volg die skakel om die nuusbrief af te laai: Ultima Nuusbrief - Junie 2010

Mense soos Ryk Neethling, Tiger Woods, Lance Armstrong en die Williams-susters het ‘n aangebore talent vir hul onderskeie sportsoorte – dus, wat sal iemand anders hulle kan leer? Hierdie internasionaal bekende sportlui is toegewyd, vasberade en selfversekerd. Waarom benodig hulle dan afrigters?

Agter feitlik elke kampioensportpersoon is daar ‘n kampioenafrigter wat leiding op drie gebiede verskaf: die verbetering van tegniek, die stel van kort- en langtermyndoelwitte en die voortdurende aanvuur van die persoon om gemotiveerd en op koers te bly ten einde die gestelde doelwitte te bereik. ‘n Finansiële afrigter, oftewel ‘n finansiële beplanner, vervul ‘n soortgelyke rol vir kampioenbeleggers.

Die stel van kort- en langtermyndoelwitte

Enige suksesvolle sportpersoon, trouens enige persoon wat in ‘n besondere veld sukses behaal, sal saamstem dat dit uiters belangrik is om doelwitte te stel. ‘n Afrigter wat saam met ‘n sportpersoon begin werk, sal aanvanklik nie aan dieet, fiksheid of ‘n oefenroetine aandag gee nie. Die afrigter sal eerstens saam met die sportpersoon realistiese doelwitte stel, en daarna sy of haar vermoëns, fiksheid en potensiaal evalueer om sodoende ‘n program of plan op te stel sodat hy of sy die beste kans sal hê om hierdie doelwitte te bereik.

Op dieselfde manier sal dit beleggers baat om duidelike, realistiese doelwitte te stel, byvoorbeeld wat betref die inkomstevlak wat hulle in hul aftreejare wil hê. Hoewel langtermyndoelstellings noodsaaklik is, is korttermyndoelstelllings ook baie belangrik omdat meeste mense finansiële behoeftes het wat nie tot by aftrede uitgestel kan word nie. Sodanige behoeftes, byvoorbeeld die koop van ‘n nuwe motor of die afbetaling van skuld, kan almal in ‘n langtermyn finansiële plan ingebou word. Op dié wyse kan beleggers op hul pad na voortgesette finansiële welstand ‘klein oorwinningkies’ behaal en geniet.

Die gee van deskundige tegniese raad

Sportlui word kampioene deur toegang te hê tot die jongste tegnologie en inligting oor tegniese opleidingsmetodes, en, van die grootste belang, deur ‘n betroubare afrigter te hê.

Beleggers moet ook soveel tegniese inligting as moontlik versamel wat hulle kan help om hul beleggings te verstaan. Elke persoon se omstandighede verskil en benodig ‘n eie benadering om te verseker dat die gestelde doelwitte bereik word. Dit kom daarop neer dat elke belegger ‘n pasgemaakte strategie nodig het wat sy of haar behoeftes pas, hetsy dit aftredebeplanning, nalatenskapbeplanning, doeltreffende belastingbeplanning of enige ander behoefte behels. Kundige finansiële raadgewers sal hul aandag op hierdie behoeftes toespits en hul tegniese kundigheid aanwend om ‘n verstandige plan op te stel en by te hou. Dit sluit raadgewing oor gesonde beleggingsbeginsels soos diversifikasie in.

Hulp om hindernisse in die pad van sukses te bowe te kom

Die stel van duidelike doelwitte en die ontwikkeling van ‘n strategie om dié doelwitte te bereik, is noodsaaklik vir beleggers en sportlui. Op pad daarheen is daar groot uitdagings, maar ook belonings. Dit is hier waar afrigters hul grootste waardetoevoeging kan lewer!

Kampioenafrigters help sportlui om terugslae, soos beserings, die hoof te bied, en om psigologiese hindernisse wat in die pad van sukses staan by die horings te pak. Dié sportlui wat korttermynpyn en -terugslae ignoreer en op hul doelwitte konsentreer, sal heel waarskynlik dié wees wat langtermynsukses behaal.

Beleggers word deur soortgelyke hindernisse gekortwiek. Suksesvolle beleggers moet byvoorbeeld leer om dan en wan met die pyn van markdalings saam te leef. Hulle moet weet wat die verskil is tussen ‘n korttermynverlaging in die waarde van hul portfolio en permanente kapitaalverlies. Oordrewe vreesagtigheid veroorsaak dat sommige beleggers in moeilike markomstandighede hul bates verkoop teen ‘n laer prys as wat dit werd is. Ander beleggers kom weer in die versoeking om vir lang tye hul geld in lae-opbrengsbates te los. Oordrewe optimisme kan net so skadelik wees. Byvoorbeeld, beleggers wat gretiglik “warmaandele” of “warmfondse” najaag, vaar dikwels ewe swak omdat hul vooruitskouings nie op ‘n realistiese beoordeling gegrond is nie. In sulke gevalle help kundige finansiële afrigters die beleggers om hul emosies en ander gedragseienskappe wat in die pad van sukses staan, beter te hanteer en bestuur. Beleggers wat in moeilike markomstandighede die versoeking van selfvernietigende optrede kan weerstaan, en in goeie tye op eenvoudige beleggingsbeginsels ingestel kan bly, sal die beste moontlike kans staan om hul doelwitte te bereik.

Alles in ag genome, ervaar kampioensportlui en -beleggers die meeste sukses as hulle die pad saam met kampioenafrigters stap.

Agtien maande gelede was beleggers eufories oor die prestasie van aandelebeleggings. Dat daar risiko aan verbonde kan wees of dat die gevaar bestaan dat die aandele kan daal, het toe geensins ‘n rol by besluitneming gespeel nie. Die situasie het mens amper aan aasvoëls by ‘n karkas laat dink.

Die res is, soos hulle sê, geskiedenis. Aandele het gesneuwel – oftewel hulle word behandel soos familielede wat skandes gemaak het en oor wie daar liewer nie gepraat word nie.

Die beleggingsomgewing het inderdaad wesenlik verander. Groot maatskappye met ‘n bewese opbrengsgeskiedenis van meer as honderd jaar bestaan skielik nie meer nie. Ander wat oorleef het, se markkapitalisasie het kommerwekkend gekrimp.

Beleggers is dus met goeie rede bevrees. Min mense het al ‘n soortgelyke ekonomiese krisis beleef. Die reddingsboeie wat deur regerings uitgegooi is om die ekonomie te stabiliseer het tot dusver min invloed gehad.

Ons eie ekonomie begin nou eers werklik die koue winde van verandering voel, terwyl kenners maan dat die ergste nog aan die kom is.

Is aandele dus waarlik dood … of is hulle nie? Alhoewel geen deurwinterde aasvoël ‘n vars karkas met rus sal laat nie, is die moontlikheid tog daar dat beleggers dalk die grootste beleggingsgeleentheid ooit deur hul vingers kan laat glip.

Alhoewel niemand waarskynlik die draaipunt van die beermark reg kan voorspel nie, is menige fondsbestuurder dit eens dat daar vele maatskappye daar buite is wat die storms suksesvol sal oorleef. Die mark het die geneigdheid om te draai terwyl die nuus op die ekonomiese front steeds ‘n baie donker prentjie skilder.

Kan dit wees dat beleggers weer onkant gevang gaan word?

Indien jy jonk is of dalk onlangs met ‘n spaarpoging begin het, kan jy vir jou ‘n stewige fondasie vir die toekoms lê deur in ‘n gefokusde aandelebeleggingsstrategie te belê. En moenie paniekerig word as daar in die toekoms weer swaar ekonomiese tye is nie. Onthou markte beweeg altyd in siklusse en deur meer te belê wanneer die markte daal, kan jy jou totale opbrengs oor tyd baie verbeter.

Indien jy reeds afgetree is en inkomste uit jou portefeulje moet onttrek, moet jy diversifiseer om negatiewe siklusse effektief teen te werk. Maak seker dat jy ‘n getoetste beleggingsstrategie het, en hou daarby oor die lang termyn.

Indien die top sake-entrepreneurs vir die langer termyn nie iets beter met hulle kapitaal kan doen as om dit in ‘n veilige bankbelegging te plaas nie, dan is aandele inderdaad dood.

Aandele is dood, lank lewe aandele!

Kliek hier om die nuus brief af te laai (PDF formaat).

Ek het vir John Kinsley gevra of ons sy artikel wat in die tydskrif Money Marketing verskyn het kan gebruik aangesien ek glo dat dit vir u insiggewend sal wees.

John Kinsley
Besturende direkteur
Prudential Portfolio Managers (South Africa)

Aktief of passief? Waarde of groei? Ekwiteite of obligasies, of miskien kontant?

Beleggers moet nie net met ongestadige effektemarkte worstel en kwellende ekonomiese toestande verduur nie, maar hulle moet ook wys word uit die voortdurende debatte tussen deskundiges oor wat die beter benaderings tot batebestuur is: waarde of groei, aktief of passief.

By Prudential sê ons dat in plaas van om u te bekommer oor die èèn batebestuurder wat ʼn benadering volg wat waarskynlik al die ander sal oortref, of die èèn bateklas wat die beste sal presteer, te kies, moet u strategie eerder op toepaslike diversifikasie gesentreer wees.

As u daarbenewens in staat is om emosies van u benadering te verwyder, sal u waarskynlik beleggingskeuses wat u sal help om oor ʼn tydperk voortreflike opbrengste te bereik, maak.

Die vermoë om besluite sonder die invloed van emosies te neem, is een van die belangrikste vaardighede van ʼn suksevolle batebestuurder. Dikwels is dit dié vermoë wat beleggers in staat stel om toepaslik te diversifiseer – oor die algemeen behels dit om u geld in ʼn bateklas, ʼn streek of ʼn effek wat in die mark in onguns geraak het , te belê.

Neem die Prudential Global High Yield Bond Portfolio as ʼn voorbeeld. Globale effekte het gedurende 2007 swakker as die meeste ander bateklasse presteer, en globale effekte het verder gely as gevolg van die globale kredietkrisis. Die prestasie van die Prudential portefeulje was derhalwe vir die meeste deel van 2007 nie baie opwindend nie.

Dit is onnodig om te sê dat beleggers daarvan weggebly het. Maar dan, gedurende die tydperk vanaf laat in Oktober 2007 tot Februarie vanjaar, het die JE-Indeks van Alle Aandele ʼn wipwaentjierit verduur en op ʼn tydstip bykans al die vroeër winste van 2007 ingeboet. Terselfdertyd het globale effekte effens van ʼn ‘vlug na gehalte’ geniet, en dít, tesame met die swakheid van die rand, het beteken dat die Prudential Global High Yield Bond Fund of Funds vir die eerste kwartaal van 2008 ʼn opbrengs in rand van oor 27 persent gelewer het.

ʼn Gedeelte van al ons kliënte se globale gebalanseerde portefeuljes is in globale effekte belê. Ofskoon dit verlede jaar sielkundig dalk moeilik was om daaraan vas te hou, is dit aan die begin van hierdie jaar as ʼn verbasende buffer teen ongestadigheid bewys.

Vir beleggers is dit die moeilikste om te leer dat verskillende bateklasse en effekte op verskillende wyses sal presteer wanneer marktoestande verander. Desgelyks sal die onderskeie benaderings wat deur batebestuurders gevolg word op verskillende tydstippe verskillende resultate oplewer.

Oor die afgelope jaar of twee, soos waardasies gekonsentreerder geword het, het baie waardebestuurders in teenstelling met hul meer groeibepaalde mededingers gesukkel. Dít was ʼn globale verskynsel, soos die prestasiegrafieke toon. Maar ná die laaste gebeurtenisse is waardebestuurders in staat om vooruit te beplan deur goedkoop effekte wat waarskynlik more se skatjies sal word, te verken. En oor die afgelope jaar of wat was dit vir die meeste aktiewe ekwiteitsbestuurders moeilik om hul toonaangewers soos die JE-Indeks van Alle Aandele te klop waaroor passiewe bestuurders hulself verlustig het.

Maar dit kan sonder te veel waarskuwing verander. Die vraag is of u, as belegger, vir sodanige verandering gereed is.

Toe die JE-Indeks van Alle Aandele in Januarie vanjaar ‘n laagtepunt bereik het en beleggers uit ekwiteite gevlug het, het ons, by Prudential, begin om ekwiteite en genoteerde eiendom te koop. Ofskoon dit uit ʼn emosionele standpunt moeilik was, is ons beloon toe die mark ʼn paar dae later begin omkeer.

Ons kan getuig van ʼn fonds-van-fondsebestuurder wat in Januarie, ʼn dag voordat genoteerde eiendom met 3 persent teruggespring het, al genoteerde eiendomsbesit verkoop het. Dié bestuurder het nie net ʼn verlies vir sy beleggers teweeggebring nie, maar hy het ook bewys dat markstydberekening nooit lonend is nie.

Beleggers behoort nie ʼn alomvattende benadering wat dikteer dat dit die beste is om teen die kudde te hardloop, in te neem nie. In stede daarvan moet u die dissipline en oortuiging ontwikkel om te koop wanneer die mark goedkoop is en om, wanneer dit nodig is, “uit die mode”-geleenthede in te sluit om die portefeulje te diversifiseer.

Diversifikasiebeginsels hoef nie net op bates van toepassing te wees nie. Indien die debatte oor waarde en groei of aktief en passief u verward laat, kan u oorweeg om ook oor batebestuurders te diversifiseer.

Onthou egter dat as u portefeulje ooreenkomstig u langtermynbehoeftes opgestel is en dienooreenkomstig gediversifiseer is, hoef u oor niks bekommerd te wees nie. Indien dit egter nie die geval is nie, hoe eerder u ʼn bietjie raad inwin hoe beter.

Toe ek sowat tien jaar gelede die beleggingswêreld betree het, het ek ʼn fassinerende gesprek met my ouma gevoer. Sy het my die belangrike les om nie al jou eiers in een mandjie te plaas nie, geleer. Dít het sy verduidelik, is die sleutel tot beleggingswelslae aangesien dit ʼn mens se risiko drasties verminder.
Om die punt toe te lig, het sy verduidelik dat sy haar geld in gelyke mate onder vier banke verdeel het.

Al haar geld was opvraagbaar of in ʼn vastedepositorekening afhangende van die koers deur die onderskeie banke betaalbaar, belê. Dié verspreiding van haar risko was vir my volkome sinvol. Dit was eers ietwat later dat ek tot ʼn besef van haar oordeelsfout gekom het. Die fout was dat sy haar risiko glad nie versprei het nie.

Om u eiers in twee mandjies te plaas, is nie voldoende nie. U moet u eiers in ʼn mandjie en ʼn uitgevoerde kissie plaas. Die mandjie sal meer kan dra, maar die kissie is veiliger. Indien u val wanneer u twee mandjies dra, is die gevare ewe groot. U sal baie veiliger met ʼn uitgevoerde kissie wees, maar sal nie so baie eiers kan dra nie. Dít is ʼn toepasliker verspreiding van risiko.

My ouma moes gediversifiseer het deur nie bloot al haar geld by banke te plaas nie, maar ook van die geld in aandele, eiendom of vastekoerseffekte te belê. Dit sou doelmatige diversifisering aan haar voorsien het. Werklike diversifisering vereis verspreiding van u bates onder beleggings met verskillende eienskappe wat verskillend van mekaar sal reageer. Die grootste uitdaging met betrekking tot diversifisering van ʼn beleggingsportefeulje is om te aanvaar dat u ʼn onderpresterende belegging in u portefeulje sal hê. Indien u nie behoorlik gediversifiseer het nie, stuur u op ʼn ramp af. ʼn Behoorlik gediversifiseerde portefeulje moet ʼn onderpresterende komponent bevat. Waardeer die voordele daarvan.

Beleggingsdiversifisering kan gepas deur die roomysverkoper by die waterkant toegelig word. Op ʼn warm dag staan mense in lang toue om roomys van hom te koop. Om ʼn ekstra inkomste te verdien en om sy risiko te verminder, besluit hy om sy besigheid te diversifiseer en om ook koeldrank te verkoop. Daardeur verhoog hy sy inkomste effens omdat van sy klante sowel ʼn roomys as ʼn koeldrank koop en nie-roomyseters nou sy drankies koop.

Hy is nou tevrede dat hy nog ʼn produktereeks by sy besigheid gevoeg het. Dié bykomende produktereeks sal egter nie sy probleem op ʼn koue dag wanneer mense nòg roomys nòg koeldrank wil koop nie, oplos nie. Om op ʼn koue dag nie ʼn inkomste te verdien nie, is ʼn groot besigheidsrisiko. In plaas van koeldrank te verkoop, behoort hy warm sjokolade te verkoop. Daardeur sou hy op koue dae warm sjokolade en op warm dae roomys kan verkoop. Dit is doelmatige diversifisering. Hy sal nou ʼn besigheid hê wat elke dag, die hele jaar deur, vir hom ʼn inkomste sal inbring.

As die lewe maar net sou eenvoudig was. Hy beskik nie oor onbeperkte kontant nie ten einde te verseker dat hy voldoende voorraad van sowel roomys as warm sjokolade vir die uiterste weersomstandighede het. Hoe kan hy voorbly om die regte voorraadbalans aan te hou? Indien daar dieselfde aantal warm dae as koue dae was, sou dit vir hom maklik wees om die helfte van sy geld op roomys en die ander helfte op warm sjokolade te spandeer. Dit is egter nie altyd maklik nie. Die weer in Kaapstad kan op sy beste onvoorspelbaar wees. Hy moet ʼn bietjie beplanning doen en inligting oor die gemiddelde aantal warm en koue dae per jaar verkry en sy voorraad dienooreenkomstig aankoop. Dit sou nog verstandiger vir hom wees om dié statistieke per seisoen en dan per maand te verkry en dienooreenkomstig op te tree. As ses uit tien dae koud is, behoort ses uit tien rand op warm sjokolade en slegs vier uit tien op roomys gespandeer te word. Dit sal help om die regte ewewig voorraad wat hy moet aanhou, te bereik.

Selfs die beste voorraadbestuurstelsel sal nie vir bloedig warm en vriesende dae voorsiening maak nie. Op sulke dae sal hy vloek dat hy nie meer roomys of warm sjokolade aangekoop het nie terwyl hy met oorskotvoorraad van die ander produk sit. Maar terwyl hy homself uitskel, sal hy onthou dat die alternatief sou wees om slegs roomys of slegs warm sjokolade te verkoop. Deur dié benadering te volg, sou hy dae hê waarop hy meer sou kon verdien, maar ook dae waarop hy absoluut niks sou verdien nie. Deur die twee te meng, trek hy voordeel uit albei moontlikhede ofskoon daar tye sal wees wanneer hy nie die groot slag sal slaan nie. Oor die langtermyn het hy ʼn beter besigheid en sal hy meer geld verdien deur doelmatige diversifisering ofskoon dit by tye vir hom beter sou gewees het indien hy by òf roomys òf warm sjokolade sou gebly het.

Die meerderheid van ons sou dieselfde gedoen het indien ons ʼn besigheid sou bedryf. As dit so voor die hand liggend is, hoekom pas ons nie dié lewensopvatting op ons welvaartskeppingstrategie toe nie? Al wat ons behoort te doen, is om warm sjokolade en roomys met kontant en aandele te vervang. Daar is tye wanneer u aandele op u rak behoort te hê, en daar is tye wanneer u kontant benodig. Dié tye sal sonder uitsondering verskil, en dit is uiters moeilik om te bepaal wanneer die tye sal gebeur. Met “toepaslike” navorsing kan ʼn mens meer doen as om bloot te raai. Dit is egter baie sinvoller om ʼn mengsel van die twee toe te pas. U sal die hoogtes, maar ook die laagtes, misloop. Dié balans sal u risiko verminder en u portefeulje doelmatig vir beter langtermyn opbrengste diversifiseer. Onthou dat daar tye sal wees wanneer u nie roomys of nie warm sjokolade sal verkoop nie. U sal egter voorraad van albei moet aanhou, omdat ons nie weet wat more se weer inhou nie.

Moenie oor u strategie huiwer nie. Dit sal u oor die langtermyn welslae bring!

U ontvang hierdie nuusbrief wanneer ons ons in ‘n tydperk van hoë volatiliteit in die beleggingsmarkte bevind. Oor die afgelope vyf jaar het ons u dikwels van gesonde beginsels ingelig wat gevolg moet word wanneer die markte ‘n insinking beleef. Alhoewel sulke tye altyd moeilik is, is dit juis die tyd om by ‘n bewese beleggingstrategie te bly. Ons het in 1999 besluit om acsis as ons portefeuljeadviseurs aan te stel omdat ons hulle beleggingstrategie en die beginsels waarvolgens hulle hul portefeuljes sedert 1982 bestuur het, onderskryf. Die keuse om met acsis saam te werk is reg bewys, aangesien ons nou ‘n baanrekord van bykans 10 jaar in Suid-Afrika het.

Dit is in sulke wisselvallige tye soos die huidige dat ons die basiese beginsels van acsis se filosofie, soos Arun Abey, die HUB van ipac Australië, dit in sy boek “How much is enough?” beskryf het, weereens onder oë moet neem.

Hoe kwaliteit, waarde, diversiteit en tyd werk

KWALITEIT

Die eerste en belangrikste punt is: Daar is altyd ‘n duidelik herkenbare rede waarom kwaliteit maatskappye deurlopend wins maak en dividende betaal. Hulle volg nie die mark slaafs na nie. Tipiese kenmerke sluit ‘n gesonde verdienpotensiaal op die langer termyn, goeie opbrengs op ekwiteit, bekwame bestuur met ‘n goeie baanrekord, ‘n gesonde balansstaat en ‘n betroubare kern van franchiseondernemings in. Hulle kan alombekende name soos Coca-Cola en IBM insluit.

WAARDE

Die tweede beginsel van verstandige belegging, naamlik waarde, is ‘n funksie van kwaliteit en prys. Die gevaar bestaan dat aandele in goeie, kwaliteit maatskappye deur optimistiese beleggers tot sulke hoë pryse opgejaag kan word dat hulle nie meer goeie waarde is nie.

Een van die gevaarlikste gesegdes in die beleggingswêreld is: “Jy kan nooit ‘n fout maak deur … te koop nie”. Sommige van die grootste rampe is daardeur veroorsaak dat mense te veel betaal het vir wat eintlik bates van goeie gehalte is.

Die Australiese ondernemer Alan Bond het dit op die moeilike manier geleer. In die middel van die tagtigerjare het hy die Australiese Nine TV Network by die mediamagnaat Gerry Packer vir ‘n reusebedrag gekoop. Binne net ‘n paar jaar het hy dit aan Packer terugverkoop – teen ‘n breukdeel van die koopprys. Nine Network was ‘n kwaliteit maatskappy toe Bond dit gekoop het, en ook toe hy dit terugverkoop het. Die verskil was bloot dat Packer die maatskappy se waarde beter verstaan het.

Die sleutel tot die bepaling van waarde en kwaliteit is om te weet of die bate ‘n aantreklike opbrengs vergeleke met sy risiko kan lewer.

DIVERSITEIT

Diversifisering is so ‘n ooglopende strategie dat dit vreemd is hoe min beleggers dit volg. Dis eenvoudig ‘n kwessie van die verspreiding van beleggings oor verskillende bateklasse, lande en fondse. Hoewel baie mense met ‘n gediversifiseerde portefeulje begin, konsentreer hulle tipies mettertyd op daardie beleggings wat die beste opbrengste gelewer het. Hulle raak geleidelik ontslae van beleggings wat oor 6 of 12 maande swak gevaar het. Uiteindelik het hulle slegs enkele beleggings wat hoë opbrengste gelewer het in hulle portefeulje oor. Sulke gedrag het in die tyd van die tegnologieborrel algemeen voorgekom. Maar toe die borrel bars was die gevolge verwoestend. Beleggers wat klein aandeelhoudings in die betrokke maatskappye gehad het, het baie minder gehawend daarvan af gekom. Diversifisering is belangrik omdat dit toegang tot ‘n wye reeks beleggingsmoontlikhede bied eerder as om op net een of twee te fokus.

TYD

Die uiteindelike toets vir ‘n geslaagde portefeulje is tyd, en dis waar die syfers die deurslag gee. Hoewel die eerste drie van die vier beginsels nie in die laat negentigerjare ten volle beloon is nie, het hulle na die ineenstorting van die tegnologieaandeleborrel weereens na vore gekom. Beleggers wat op die breër aandelemark gefokus het, het wel onder een van die kwaaiste daalmarkte in die geskiedenis deurgeloop, maar hulle skade was baie minder ernstig en die herstel baie vinniger. Ons weet ook dat die aandelemark op die langer termyn opbrengste van inflasie plus 7,5% opgelewer het. As ons dus ‘n behoorlik en wetenskaplik gediversifiseerde portefeulje het en ‘n tydshorison van meer as sewe jaar, dan kan ons opbrengste verwag wat ons sal help om ons beleggingsdoelwit te bereik.
Ons kan met trots bevestig dat dit presies is wat ons strategiese verhouding met acsis vanaf die begin in 1999 gelewer het.

Het u geweet?

Wanneer u aftree-annuïteit uitkeer is u nie verplig om u maandelikse pensioen van u bestaande versekeraar te koop nie. Baie min mense besef dat hulle kan kies om die maandelikse pensioen by enige versekerings- of beleggingsmaatskappy van hulle keuse te koop. Hulle hoef ook nie ‘n tradisionele pensioen te koop nie, een wat by dood na tien jaar verval; hulle kan kies om ‘m lewende annuïteit te koop waar by dood die totale waarde van die fonds na hulle gade oorgedra word en hy/sy steeds presies dieselfde inkomste sal ontvang as wat die oorlede gade ontvang het.